Günümüz dünyasında internet kullanıcıları, web sitesinin hızlı olmasına ayrıca önem verirler. Bu kapsamda web sitesi hızını artırmanın ve kaynak kullanımını azaltmanın yolu, ihtiyaca yönelik bir içerik dağıtım ağının kullanımıdır. Amacınız doğrultusunda faydalanabileceğiniz kaynaklardan biri de CDN’dir. CDN, resim, JavaScript, CSS, video gibi içeriklerin ziyaretçilere kısa sürede ulaşmasını sağlayarak sunucu yanıt süresinin kısaltılmasını sağlar.

CDN, özellikle çok sayıda içerik barındıran büyük web siteleri için uygundur. Fakat küçük çaptaki web sitelerinin performansı da bu sistem sayesinde artırılabilir. Çoğu CDN sağlayıcısını kullanmak için belli bir ücret ödemeniz gerekir. Fakat piyasadaki ürünleri incelediğinizde ücretsiz CDN sağlayıcıların varlığını da görebilirsiniz.

CDN, İngilizce “Content Delivery Network” kelimelerinin kısaltmasıdır. Türkçe karşılığı ise “İçerik Dağıtım Ağı” şeklindedir. Dünya üzerinde bulunan birçok global veri merkezinde bu dağıtım ağı kullanılır. Temel anlamda CDN’nin kullanım amacı, ana sunucu haricinde varlık noktaları (PoP) yaratmaktır. Bu sistem sayesinde kullanıcı istekleri çok daha hızlı şekilde karşılanarak web sitesi trafiğinin kontrol edilmesi sağlanır. Kullanıcı, ortaya koyulan sistem sayesinde tatmin edici bir deneyimle karşı karşıya kalır.

Aklınıza gelen hemen hemen tüm büyük web sitelerinde bu içerik dağıtım ağı kullanılır. Örneğin, Amazon’u ziyaret ettiğinizde ya da Facebook’ta bir arkadaşınıza mesaj gönderdiğinizde bu sistemi kullanmış olursunuz. Bu sistem, kullanıcının dünyanın hangi noktasından web sitesine girdiğine bakmaksızın uygun içeriği karşısına çıkarır. İletim sistemi geniş bir alana yayılarak web sitesinin sayfa yükleme hızı kısaltılır. Bu sayede kullanıcının web sitesinden beklentilerine de en iyi şekilde karşılık verilmiş olur.

CDN Nasıl Çalışır?

Bir web sitesine bağlanmak kullanıcı için çok kolay bir işlemdir. Kullanıcı, bilgisayarın adres satırına bağlanmak istediği web sitesinin URL’sini yazar ve işlemi onaylayarak bekler. Kullanıcı için bu işlem çok kolay iken geri planda birçok işlem gerçekleşir. Adres satırına URL’sinin yazılması ile birlikte bilinmeyen bir bölge aracılığı ile isteğinize cevap verilir. Milyarlarca bilgi ve içerik, ana sunucu tarafından bilgisayar ya da mobil cihazlara ulaştırılır. İnternet ortamında bulunan çoğu web sitesinde sade metinlerden multimedya içeriklere kadar binlerce element bulunur.

İlk etapta kullanıcının aklına, içeriğe ne kadar yakınsa bağlantı hızının da o kadar hızlı olacağı değerlendirmesi gelebilir. Kullanıcının sunucudan talep ettiği istek için hangi ağ yakınsa o sunucu tarafından cevap verilir. Veri ön belleğe alınır. Aynı bilgi için çok fazla istek varsa, bu istekler sunucu ağına yayılarak trafik yoğunluğu azaltılır. Bu sayede web sitesindeki trafik yükü de dengelenmiş olur. CDN sayesinde oluşan sistem ile web sayfasının yavaş yüklenmesi, tarayıcının çökmesi ya da hizmetin aksaması gibi sorunlarla karşılaşmanın da önüne geçilmiş olur.

CDN kullanımının en önemli faydası, ziyaretçiye en yakın noktadan dosya gönderiminin sağlanmasıdır. Özel adanmış sunucu ya da sanal sunucu (VPS) gibi güçlü bir barındırma alanı kullanıyorsanız; CDN kullanarak sistem performansında çok fazla değişiklik olmayacağını düşünebilirsiniz. Fakat kaynak ve içerik sayısı arttıkça sistemin performansının düştüğünü görebilirsiniz. CDN kullanımı, web sitesi ziyaretçileri için hızın artırılması için çok önemli bir argümandır.

Örnek vermek gerekirse, web sitesi sunucunuzun Kanada’da olduğunu ve ziyaretçi bağlantısının da Türkiye’den yapıldığını düşünelim. Dünyanın iki farklı ucu arasındaki bağlantı, mesafe nedeniyle doğal olarak uzun sürecektir. CDN kullanılarak sunucular dünyanın farklı noktalarına dağıtılır. Bu sayede iki nokta arasındaki en yakın alandan veri transferi sağlanacak ve bağlantı hızı artacaktır.

Hangi barındırma servisini kullanırsanız kullanın, CDN kullanımı ile web sitenizde belirgin bir hızlanma olduğunu görebilirsiniz. Söz konusu sistem sayesinde bant genişliği ve disk alanı kullanımı azalacak ve performans yükselecektir. Mesafe ne kadar uzak olursa olsun sunucuda bulunan içerikler kısa sürede ziyaretçilerin ekranına yansıyacaktır.

CDN’in Avantajları Nelerdir?

CDN içerik dağıtım ağı kullanmanın çok önemli avantajları vardır. Küçük bir coğrafi bölgeye hizmet veren bir web sitesinin CDN kullanmasından çok belirgin performans artışı gözlemlenmeyebilir. Fakat çok daha büyük kitlelere hizmet veren bir e-ticaret sitesine sahipseniz ya da dünyanın çeşitli noktalarından kullanıcıların web sitenize kolayca erişmesini istiyorsanız web sitesi performansı ön plana çıkar.

CDN, rakiplerinize karşı web sitenizin çok daha üstün olmasını sağlayacağı gibi arama motorlarının ödüllendireceği türden bir UX elde etmenize de destek olur. CDN kullanımı ile 4 farklı alanda avantaj sağlanabilir. Bu kapsamda sahip olacağınız avantajları aşağıdaki başlıklarımızda bulabilirsiniz.

Web Sitesi Trafik Yoğunluğunun Azaltılması

Bir kısım hosting hizmetlerindeki en büyük sorun web sitesi trafiğidir. Web sitenizin trafiğinin artması, site performansının düşmesine neden olur. Bu durumda trafiği karşılayarak bant genişliğini muhafaza eden bir sisteme ihtiyaç duyarsınız. Söz konusu sorun, CDN kullanımı ile ortadan kaldırılabilir. 

Hızın Artırılması

Web sitelerinde karşılaşılan en önemli sorunlardan biri de gecikme süresidir. Söz konusu sorun, kullanıcıdan kaynağa ya da kaynaktan kullanıcıya olan bilginin ulaşma süresinin artmasıdır. Buna sebep olan durumları da şu şekilde sıralayabiliriz:

  • Depolama alanının bloklanması nedeniyle dosya okumasında yaşanan gecikmeler,
  • Sunucudan veri işlenmesi esnasında yaşanan gecikmeler,
  • Fiber optik ağa karşı kullanılan veri iletim modları,
  • Veri ya da yayılımın bir düğümden diğerine taşınma hızı,

CDN kullanımı ile yukarıda sayılan sorunların ortadan kalkması ya da azaltılması sağlanabilir.

Web sitenizin hızını ölçmek istiyorsanız; buradan ulaşabileceğiniz blog yazımız ile hız testi araçlarını kullanabilirsiniz.

Güvenliğin Artırılması

Tüm veriler tek bir sunucu üzerinden aktarılırsa sistemde çeşitli güvenlik sorunları ortaya çıkar. Örneğin sunucuya aşırı trafik yüklenmesi ile sistemin çökmesi gibi güvenlik problemleri ile karşılaşılabilir. Sunucuya yapılan siber saldırıların saatler hatta günler sürdüğü görülebilir. Siber saldırılar, ziyaretçilerin web sitesine ulaşmasına tamamen engel olabilir.

CDN tarafından sağlanan DDoS filtreleri sayesinde yapay trafik patlamaları engellenebilir. Kurulan sistem sayesinde hackerlar, sistemden uzak tutulacağı gibi hassas veriler de korunabilir. CDN kullanılarak aynı zamanda SSL sertifikası da sürekli güncel tutularak arzu edilen şifreleme standartlarına ulaşılacaktır. Alınan tedbir ile aynı zamanda web sitesi trafiği sanal sunucudan vekil sunucuya aktarılır.

İçerik Dağıtımının Çok Daha Kaliteli Şekilde Gerçekleştirilmesi

Yüksek trafik seviyesinin donanım arızaları ile birleşmesi durumunda web sitesinde çok daha fazla aksama süresi ortaya çıkar. Çoklu içerik dağıtım ağı kullanılarak altyapı ve sunucunuza çok daha az yük binmiş olur. Bu da doğal olarak içerik dağıtımının çok daha sağlıklı şekilde gerçekleşmesini sağlar.

CDN Ne İşe Yarar ve Neden Kullanılır?

CDN kullanımının temel amacı, web sitelerinin performansını artırmaktır. Bu kapsamda CDN aşağıdaki işlevlere sahiptir.

  • Web sitesinin hızını artırır.
  • Web sitesinin güvenliğini yükseltir.
  • Web sitesi trafiğinin yükseltilmesini sağlar.

CDN, yukarıda sayılan faydalar dikkate alındığında web sitenizin verimli performans sergilemesini sağlayan çok önemli bir servistir. Bu anlamda web sitesi sahipleri ya da yöneticileri tarafından kullanılması tavsiye edilir.

Kimler CDN Kullanmalıdır?

Küçük ya da büyük ölçekli olan tüm web sitelerinde CDN kullanılabilir. Fakat genel anlamda çok fazla içeriğe sahip olan web sitelerinin bu sistemi kullandığı görülebilir. CDN kullanan tüm web siteleri bu sistemden arzu edilen verimi alabilirler. Fakat trafiği düşük olan web sitelerine servisin katkısının çok fazla olmadığını söyleyebiliriz.

Günümüzde CDN sisteminin e-ticaret, oyun, haber, video gibi web siteleri için olmazsa olmaz olduğunu söyleyebiliriz. Bunun yanında finans kuruluşları gibi güvenlik hususlarının ön plana çıktığı web siteleri için de sistemin son derece faydalı olduğunu belirtmek mümkündür.

En Sık Kullanılan CDN Servisleri Hangileridir?

Teknolojinin gelişmesi ile paralel olarak CDN servislerinin de oldukça çeşitli olduğu gözlemlenir. Bu kapsamda en sık kullanılan CDN servislerini aşağıda bulabilirsiniz.

Cloudflare

Uzman düzeyinde özellik ve işlevlere sahip olan Cloudflare, günümüzün yaygın olarak kullanılan ABD merkezli içerik dağıtım hizmetidir. Kurulumu oldukça basit olan bu CDN için DNS sunucunuzu güncellemeniz yeterlidir. Bu işlemi yaptıktan sonra sunucu otomatik olarak devreye girecek ve en yakın konumdan hizmet vermeye başlayacaktır. 

Fastly

Bu CDN servisi, Reddit ve Spotify gibi büyük kuruluşlar tarafından kullanılır. Sistem bu sayede çok daha etkileyici ve yüksek performansla hizmet sunar. Birleşik Krallık merkezli olan CDN ile dünya çapında üstün bir verim alınabilir. Sistemin en büyük artısı hizmetin yapılandırılabilir özelliğidir.

KeyCDN

CDN konusuna yabancı olanlar için en iyi seçenek KeyCDN olabilir. Düşük bütçe ile sahip olabileceğiniz bu sistem sayesinde web sitenizin performansını pratik şekilde artırabilirsiniz. Ayrıca bu CDN servisini WordPress ve diğer uygulamalarla entegre şekilde de kullanabilirsiniz.

Stackpath

Bu CDN sunucusu ile Kuzey Amerika’da 14, Avrupa’da ise 9 PoP noktası tesis edilebilir. Bunun yanında Güney Amerika’da 6, Asya’da 4 ve Avustralya’da 2 PoP ile sistemden maksimum verim alınabilir. Kullanıcı dostu olan bu sistemden aldığınız bu verimi, canlı sohbet ve telefon ile çok daha işlevsel hale getirebilirsiniz. Sistemin performansının maksimum noktasının ABD ve İngiltere olduğu görülebilir. Avrupa’nın diğer noktalarında ise verimin nispeten daha düşük olduğunu söyleyebiliriz.

Akamai

En eski ve popüler CDN servislerinden olan Akamai, web sitesi içeriklerine göre değişse de %30’un üzerinde web sitesi trafiğinin düzenlenmesine katkı sağlar. 135’den fazla ülkede 275 bin sunucu tarafından bu CDN kullanılır. Müşteri hizmetleri desteği ile de kullanıcı dostu olan bu sistemden verim alacağınıza emin olabilirsiniz.

Amazon CloudFront

Gelişmiş özellikleri ile dikkat çeken Amazon CloudFront, otomatik GZip etkinleştirmesi ile web sitesi performansını artırır. Bu CDN servisinin en önemli avantajlarından biri de ziyaretçinin cihaz türü, işletim sistemi ve buna benzer özellikleri derinlemesine irdeleyerek uygun performansı ortaya koymasıdır. Bunun yanında sisteme kullanışlı bir uyarı sistemi de eklenebilir. Bu da veri aktarımının çok daha güvenli olmasını sağlar.

Microsoft Azure CDN

Adından da anlaşılacağı gibi bu CDN, Microsoft firması tarafından geliştirilmiştir. Sistem performansını artırmasının yanında kullanım kolaylığı ile de dikkatleri üzerine çeken bu sistem ile arzu ettiğiniz verimi alacağınıza emin olabilirsiniz.

CDN77

CDN77, çoğunluğu Avrupa ve ABD’de olmak üzere dünya genelinde 35’ten fazla veri giriş merkezine sahiptir. Her geçen gün biraz daha gelişen bu CDN servisi ile ilgili Asya, Güney Amerika ve Avustralya’da çeşitli çalışmalar devam etmektedir. Son derece akıcı bir ara yüze sahip olan bu servis ile web sitenizde bir kısım ince ayarlar yaparak sistem performansını artırabilirsiniz.

Leaseweb

Web siteniz için güçlü bir CDN ihtiyacınız varsa Leaseweb servisinin tam da size göre olduğunu söyleyebiliriz. Kurumsal düzeyde bir servis olan bu CDN ile ziyaretçi ve trafik arızalarını kısa sürede giderebilirsiniz. Bunun yanında önbellek performansını da takip edebilirsiniz. 

Yazar

Türkiye - İstanbul Merkezli natro.com; 1999 yılından bu yana Alan adı servisleri, web Hosting, sunucu kiralama ve barındırma, Güvenlik çözümleri gibi ürünlerle uluslararası web hosting sektöründe hizmet vermektedir.