{"id":34696,"date":"2023-06-23T16:05:10","date_gmt":"2023-06-23T13:05:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.natro.com\/blog\/?p=34696"},"modified":"2023-06-23T16:05:12","modified_gmt":"2023-06-23T13:05:12","slug":"http-2-nedir-ne-ise-yarar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.natro.com\/blog\/http-2-nedir-ne-ise-yarar\/","title":{"rendered":"HTTP\/2 Nedir, Ne \u0130\u015fe Yarar?"},"content":{"rendered":"\n

HTTP olarak k\u0131salt\u0131lan ifade, Hyper Text Transfer Protocol kelimelerinin ba\u015f harflerinden olu\u015fmu\u015ftur. Bu k\u0131saltmay\u0131 hiper metin transfer protokol\u00fc \u015feklinde ifade etmek ve daha anla\u015f\u0131l\u0131r hale getirmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u0130nternet kullan\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n evrensel olarak hizmetine sunulan g\u00fcvenli bir ba\u011flant\u0131 protokol\u00fc olu\u015fturmay\u0131 ama\u00e7lar. HTTP protokol\u00fc, kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z cihaz ve kar\u015f\u0131 taraftaki server aras\u0131nda bilgi al\u0131\u015fveri\u015finin g\u00fcven i\u00e7erisinde sa\u011flanmas\u0131 ile ilgili kurallar\u0131 ve y\u00f6ntemleri d\u00fczenler. B\u00f6ylelikle a\u011f \u00fczerinden talep edilen bir web sayfas\u0131n\u0131n kullan\u0131c\u0131n\u0131n cihaz\u0131 \u00fczerinde g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesi m\u00fcmk\u00fcn olur.<\/p>\n\n\n\n

Halen kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z taray\u0131c\u0131n\u0131z\u0131n adres \u00e7ubu\u011funa yazmasan\u0131z da herhangi bir siteye eri\u015fmek istedi\u011finizde adresin ba\u015f\u0131na bu ifadenin (http) geldi\u011fini t\u00fcm internet kullan\u0131c\u0131lar\u0131 gibi siz de muhtemelen g\u00f6rm\u00fc\u015fs\u00fcn\u00fczd\u00fcr. Burada adres \u00e7ubu\u011funda beliren ifade yap\u0131lan i\u015flemlerin HTTP protokol\u00fc \u00e7er\u00e7evesinde ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini g\u00f6sterir. \u0130\u015flem ak\u0131\u015f\u0131 i\u00e7erisinde taray\u0131c\u0131n\u0131z arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla sunucuda bulunan dosyalara eri\u015fmek istedi\u011finize dair talep kar\u015f\u0131 tarafa iletilir ve protokol kurallar\u0131 dahilinde s\u00f6z konusu dosyalar bilgisayar\u0131n\u0131z\u0131n veya mobil cihaz\u0131n\u0131z\u0131n ekran\u0131na getirilir. Basit gibi g\u00f6r\u00fcnen ancak olduk\u00e7a karma\u015f\u0131k olan i\u015flemler dizisinin belirli kurallar veya protokoller olmaks\u0131z\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi pek de kolay olmasa gerek.<\/p>\n\n\n\n

Bug\u00fcn internet sitelerinin g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesinde kullan\u0131lan HTTP protokol\u00fc, WWW olarak k\u0131salt\u0131lan World Wide Web veri al\u0131\u015fveri\u015fi sisteminde \u00f6nemli bir yer tutmaktad\u0131r. \u0130nternet sayfalar\u0131n\u0131n sunucuda g\u00f6sterimi i\u00e7in bu protokol kullan\u0131larak kaynaklar aras\u0131nda bir k\u00f6pr\u00fc olu\u015fturulur. World Wide Web d\u00fczenlemesine imza atan Tim Berners Lee taraf\u0131ndan ilk kez \u00f6nerilen HTTP protokol\u00fc, zaman i\u00e7erisinde veri ileti\u015fimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemli hale gelmi\u015ftir. 1991 y\u0131l\u0131nda HTTP0.9 s\u00fcr\u00fcm\u00fc ile d\u00fcnyaya g\u00f6z k\u0131rpan protokol, 1996 y\u0131l\u0131nda HTTP1.0 ve hemen ard\u0131ndan 1997 y\u0131l\u0131nda HTTP1.1 s\u00fcr\u00fcmlerine ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Uzun bir s\u00fcre \u00e7ok ciddi ve b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 bir yenileme ihtiyac\u0131 olu\u015fmazken 2015 y\u0131l\u0131nda HTTP \u00e7al\u0131\u015fma grubu taraf\u0131ndan yeni bir s\u00fcr\u00fcm\u00fcn gelmekte oldu\u011fu bilgisi verilmi\u015ftir. Devam\u0131nda revize edilen protokol\u00fcn ikinci ana s\u00fcr\u00fcm\u00fc HTTP\/2 olarak isimlendirilmi\u015f ve kullan\u0131ma sunulmu\u015ftur. W3C (World Wide Web Consortium) ve IETF (Internet Engineering Task Force) \u0130nternet M\u00fchendisli\u011fi G\u00f6rev G\u00fcc\u00fc HTTP\/2\u2019nin geli\u015fiminde b\u00fcy\u00fck pay sahibidir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

90\u2019l\u0131 y\u0131llarda emekleme evresindeki internetin h\u0131z\u0131 daha az ve iletilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan dosyalar daha k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fc. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bir internet sitesinin hem g\u00f6rsel hem de i\u015flevsel bak\u0131mdan \u00e7ok b\u00fcy\u00fck dosyalar i\u00e7ermesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz hale gelmi\u015ftir. Standart olarak kullan\u0131lan HTML kodlar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra g\u00fcn\u00fcm\u00fcz web sayfalar\u0131 farkl\u0131 kodlarla yaz\u0131lm\u0131\u015f pek \u00e7ok uygulama, resim ve video dosyalar\u0131 i\u00e7erir ve devasa b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011fe sahiptir. Gelinen noktada o g\u00fcnk\u00fc parametreleri bug\u00fcnk\u00fcler ile k\u0131yaslamak m\u00fcmk\u00fcn olursa geli\u015fimin ve dolay\u0131s\u0131yla ortaya \u00e7\u0131kan veri transferi ihtiyac\u0131n\u0131n ne denli b\u00fcy\u00fck oldu\u011fu daha kolay anla\u015f\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

HTTP Protokolleri Nelerdir?<\/span><\/h2>\n\n\n\n

\u0130nternet d\u00fcnyas\u0131n\u0131n veri transferi protokollerinden s\u00f6z ederken Hyper Text Transfer Protocol ifadesinin k\u0131saltmas\u0131 olan HTTP gibi HTTPS protokol\u00fcnden de s\u00f6z etmek gerekir. Secure Hyper Text Transfer Protocol ifadesine ait bir k\u0131saltma olan HTTPS ile veri transferi i\u015flemleri daha y\u00fcksek g\u00fcvenlik seviyelerindeki kontrollere tabi tutularak ger\u00e7ekle\u015ftirilir. HTTPS protokol\u00fc di\u011fer unsurlara ilave olarak SSL sertifikas\u0131 i\u00e7erir. Netscape taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen SSL, Secure Socket Layer yani G\u00fcvenli Giri\u015f Katman\u0131 olarak bilinir. Evrensel olarak t\u00fcm web taray\u0131c\u0131lar\u0131 ve sunucular\u0131 taraf\u0131ndan tan\u0131n\u0131r. Bu sertifikay\u0131 ta\u015f\u0131yan sitelerin g\u00fcvenli oldu\u011funu teyit eden bir uygulama olarak tarif etmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. HTTP\/2 varsay\u0131lan web a\u011f\u0131 protokol\u00fc haline gelirse SSL kullanmayan web sitesi sahiplerinin buna mecbur kalacaklar\u0131 s\u00f6ylenebilir.<\/p>\n\n\n\n

\n

HTTP nedir, ne i\u015fe yarar \u00f6\u011frenmek i\u00e7in buradaki<\/a> yaz\u0131m\u0131z\u0131 inceleyebilirsiniz.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Konuyu k\u0131saca \u00f6zetlemek gerekirse HTTP1.1 ve devam\u0131nda daha geli\u015fmi\u015f \u00f6zelliklere sahip olan HTTP\/2 s\u00fcr\u00fcmleri halen kullan\u0131lan iki protokol olarak ifade edilebilir. HTTPS ise burada s\u00f6z konusu olan protokollere ilave olarak SSL deste\u011fi sa\u011flayan ve ekstra g\u00fcvenlik tedbirleri i\u00e7eren bir di\u011fer protokold\u00fcr. \u00d6zellikle \u00f6deme uygulamalar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan sitelerin g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131s\u0131ndan HTTPS protokol\u00fc ile korunuyor olmas\u0131 genel bir kural haline gelmi\u015ftir. Ki\u015fisel bilgilerin yan\u0131 s\u0131ra \u00f6demeye ait verilerin korunmas\u0131 bu \u015fekilde m\u00fcmk\u00fcn olur.<\/p>\n\n\n\n

HTTP 1.1 ile HTTP 2 Aras\u0131ndaki Farklar Nelerdir?<\/h2>\n\n\n\n

HTTP\/1.1 protokol\u00fc CSS, JS, resim ve video dosyalar\u0131 gibi her bir statik unsur i\u00e7in kar\u015f\u0131 taraf sunucusuna ayr\u0131 ayr\u0131 istekler g\u00f6nderir. \u00a0Bu isteklerin g\u00f6nderilmesi, al\u0131nmas\u0131 ve yan\u0131tlama s\u00fcreleri dolay\u0131s\u0131yla h\u0131z problemlerinin ya\u015fan\u0131lmas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olmaktad\u0131r. HTTP\/2 ise gelen istekleri toplu olarak ele al\u0131r ve bu sayede sayfa a\u00e7\u0131l\u0131\u015f h\u0131z\u0131ndaki gecikmeler \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde engellenir. HTTP\/2 ile birlikte sunucular\u0131n \u00fczerindeki y\u00fck ciddi \u015fekilde azalt\u0131lm\u0131\u015f olmaktad\u0131r. Bu da hem son kullan\u0131c\u0131lar\u0131n hem de hizmet sunanlar\u0131n i\u015fini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde kolayla\u015ft\u0131ran bir geli\u015fme olarak kabul edilebilir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

HTTP\/2 \u00e7oklu ba\u011flant\u0131 yap\u0131s\u0131na sahiptir ve TCP \u00fczerinden ayn\u0131 anda birden fazla istek g\u00f6nderebilir. Her bir \u00e7a\u011fr\u0131 i\u00e7in ayr\u0131 istek a\u00e7\u0131lmas\u0131 ve bunlar\u0131n tek tek yan\u0131tlanmas\u0131 yerine tek bir iste\u011fe kar\u015f\u0131l\u0131k al\u0131nan toplu cevap sunucunun i\u015fini kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. B\u00f6ylelikle ayn\u0131 optimizasyon ko\u015fullar\u0131nda olan bir sitenin HTTP\/2 protokol\u00fc ile daha h\u0131zl\u0131 y\u00fcklenmesinin \u00f6n\u00fc a\u00e7\u0131l\u0131r. Buradaki kazan\u0131m pek \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fmada standart optimizasyon ko\u015fullar\u0131nda % 20 seviyelerinde tespit edilmi\u015ftir. Optimizasyon ko\u015fullar\u0131n\u0131n iyile\u015ftirildi\u011fi durumlarda ise a\u00e7\u0131l\u0131\u015f s\u00fcresi kazan\u0131m\u0131n\u0131n % 30 hatta % 40 seviyelerine ula\u015fmas\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn olmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Her iki protokol aras\u0131ndaki ba\u015fl\u0131ca farkl\u0131l\u0131klar\u0131 daha k\u0131sa bir \u015fekilde ifade etmek gerekirse HTTP\/2\u2019de HTTP1.1\u2019e g\u00f6re;<\/p>\n\n\n\n